Үҫентеләрҙе үҫтереү өсөн универсаль рецепт юҡ. Һауытты һайлау үҫтереләсәк культураға һәм пикировкалы йәки пикировкаһыҙ үҫтереү ысулына бәйле. Иң популяр варианттарҙы ҡарап сығайыҡ.
Үҫентеләр өсөн йәшниктәр
Өҫтөнлөктәре: йәшниктәрҙә күп һанлы үҫентеләр урынлаштырыла, үҫкән һайын көсһөҙ һәм артыҡтарын алып ташларға мөмкин; еңел генә күсереп йөрөтөргә һәм ташырға; үҫентеләрҙе ҡарауы еңелерәк: бөтә үҫентеләрҙе шунда уҡ яҡтылыҡҡа яғына тиҙ генә борорға мөмкин;
Кире яҡтары: бөтә үҫентеләр бер һауытта урынлашҡанлыҡтан, тамырҙарының үҙ-ара буталыу ихтималлығы ҙур, шуға күрә үҫемлектәрҙе ваҡытында пикировкаларға кәрәк; пикировка ваҡытында тамырҙарҙы йәрәхәтләнергә мөмкин; үҙәк тамырлы системаһы булған үҫемлектәр өсөн яраҡһыҙ: бындай үҫемлектәр күсереп ултыртыуҙы насар кисерә (борос, баклажан).
Бер тапҡыр ҡулланыла торған пластик стакандар
Өҫтөнлөктәре: күләмдәрҙең төрлөлөгө; күп тапҡыр ҡулланыу; стакандың үтә күренмәле стеналары аша тамыр системаһының ни тиклем үҫешкәнен яҡшы күрергә мөмкин, был үҫемлектәрҙе ҙур һауыттарға күсереп ултыртыу кәрәкме — юҡмы икәнен хәл итергә мөмкинлек бирә.
Кире яҡтары:
*стакандарҙа дренаж тишектәре юҡ, әммә уларҙы үҙаллы эшләүе еңел. Һауыттарҙағы дренаж тишектәрен диаметры яҡынса 0,5 см булған ҡаҙау ярҙамында эшләү уңайлыраҡ. Уны ут өҫтөндә йылыталар һәм, һыуынғансы, һауыт төбөндә бер нисә тишек эшләйҙәр.
*материалдың еңеллеге арҡаһында стакандар тотороҡһоҙ, шуға ла уларҙы бейек бортиклы поддондарға тығыҙ итеп ҡуйырға кәрәк.
Пластик тартмалар һәм кассеталар
Үҫентеләр өсөн төрлө формалы һәм ҙурлыҡтағы кәштәләр сығарыла. Әммә иң уңайлылары булып 4,56 см ҙурлыҡтағы һәм 710 см бейеклектәге күҙәнәктәр менән тура мөйөшлө тартмалар тора.
Өҫтөнлөктәре: кассеталарҙың формалары һәм үлсәмдәре төрлөлөгө; улар еңел һәм портатив, уларҙа үҫентеләрҙе ташыу еңел; арзан тора һәм теүәл әйләнештә 10 һәм унан да күберәк йыл хеҙмәт итә; кассеталағы үҫемлек ерҙең бер өлөшөн тулыһынса уратып ала, шуға күрә күсереп ултыртыу ваҡытында тамыр системаһы зыян күрмәй; һәр күҙәнәктең төбөндә дренаж тишеге иҫәбенә һуғарыуҙы ойоштороу уңайлы.
Кире яҡтары: күҙәнәктәре ҙур булмағанлыҡтан дым тиҙ парға әйләнә, шуға күрә үҫемлектәрҙе һыуландырыуҙы күҙәтергә кәрәк; үҫемлекте ер комаһын боҙмайынса, тәжрибәһеҙ һәм оҫталыҡһыҙ һауыттан алыу еңел түгел; һәм тағы ла, был һауыттар борос, баклажан һәм тамыр системаһы булған башҡа культуралар өсөн яраҡһыҙ уларҙың бейеклеге хатта үҫештең башланғыс этабында ла сәсеүлектәрҙе тулыһынса үҫтереү өсөн етерлек булмаясаҡ.
Торф көршәктәре
Торф көршәктәренең 70-80 проценты торфтан һәм 20-30 проценты ҡағыҙҙан тора.
Өҫтөнлөктәре: ҡабаҡ (ҡыяр, ҡабаҡ, патиссон һ.б.) һәм күсереп ултыртыуҙы насар кисергән башҡа культуралар (мәҫәлән, борос) үҫентеләрен үҫтереү өсөн бик ҡулай; изделиеларҙың күҙәнәкле стеналары үҫемлектәр өсөн оптималь һыу-һауа режимын һаҡларға ярҙам итә; уларҙа үҫентеләр яҡшы үҫә һәм үҫешә; баҡсаға тупраҡҡа күсереп ултыртҡанда үҫемлектәрҙең тамырҙары йәрәхәтләнмәй, сөнки уларҙы һауыттарҙан сығарыу талап ителмәй; ултыртылған үҫентеләрҙең йәшәү мөмкинлеге 100 процентҡа яҡын тәшкил итә.
Кире яҡтары: улар оҙаҡҡа бармай һәм үҫентеләр ултыртылған ваҡытта тулыһынса тиерлек тәүге формаһын һәм ҡиәфәтен юғалта;
ҡороған саҡта тупраҡ стеналарҙан артта ҡала һәм бик ҡаты була, таш кеүек тиерлек, был үҫемлектәр өсөн бик насар; әгәр һыуландырыу менән артыҡ эшкәртһәң, торф көршәктәре стеналары бик тиҙ күҙәнәк менән ҡаплана, ә тупраҡ уларҙағы тупраҡ киселгә оҡшаш була.
фото: Азамат Абдрафиков